Vesvese kelimesini mana itibari ile anlamak için nefsin ürettiği düşünme evrelerine bakmak gerekir.

Bu açıdan kelimenin manasını incelemek konunun anlaşılması için hayırlı olacaktır.

Vesvese kavram olarak Arapça da : “Nefsin gönlümüze getirdiği boş, faydasız ve huzursuzluk verici şeyler, vehim, kuruntu, şüphe” manalarına gelir.

Vesvese kelimesi, İslamî kavram olarak,“Şeytanların gizliden gizliye gönüllere söz taşıma işleri” manasında mecâzî bir anlam da kazanmıştır.

Vesvese kavramı, mecâzî manada nefsin ve şeytanın bize karşı olan durumunu ifade eder.

Ancak gerçek mana itibarîyle “vesvese”, kelimesi kişinin iradesini etkileyen, gizli duygular, kararlar, vehimler, hatıralardır.

Nefsin ürettiği vesvesenin ve düşünmenin evrelerinden de bahsedebiliriz.

Nefsin evreleri var!

Bu evrelerden ilkine “hâcis” ikincisi de“havâtır” denilen ve nefiste oluşan gizli sestir.

“Hecs” kelimesi Arapça, “kalbe bir düşünce gelme”

“Hâcis” kelimesi de “ İnsanın iç âlemine gelen hitap, gönle gelen ses, zihinden geçen şey” manasındadır.

“Hâcis”, kalbe geldiği gibi geçip giden düşünce manasındadır.

“Havâtır” kelimesi Arapça, “fikirler, düşünceler, kalbe doğan şeyler manasındadır.

“Hâtir” tekrar tekrar kalbe gelen düşünce manasındadır.

“Hâdisiü! nnefs” gizli olarak kendi kendine konuşma manasındadır.

“Hemm” kalpte kurgulanan şey manasındadır.

“Azm”,  samimiyetle tasarlamak manasındadır.

“Şerr” de bu noktadan itibaren gerçekleşecek fiilleri ifade eder.

İmam Gazâlî “İhyâuUlûmi'd-Dîn”de, “Fiil gerçekleşmeden önce kalbe gelen havâtır arzuları harekete geçirir. Bu arzular da tasarlamak manasındaki azmi, azim de uzuvları tahrik eden niyeti harekete geçirir. Arzuları harekete geçiren bu havâtır da, biri hayra çağıran ilhâm; diğeri de şerre çağıran vesvese olmak üzere iki kısım olup her biri ayrı bir muharrik tarafından harekete geçirilmektedirler.”

“Havâtır” kelimesi, iki manada da kullanılmıştır.

Birinci manasında hayra çağıran “ilhâm” manasında…

İkinci manasında da şerre çağıran “vesvese” manasında…

Birinci manasında bizi kışkırtan biri melektir.

İkinci manasında bizi kışkırtan hareket ettiren muharrik şeytandır.

Kalbe gelen gam ve üzüntü manasında Arapça'da “dîyku's-sadr” tamlaması “göğüs daralması” manasındadır.

Bu nedenle “vesvese” halinin yaşandığı yer “kalp” yerine “sadr” olarak da kullanılmaktadır.

“Sadr” yani göğüstür.

Vesveseyi giderip yerine hayra davet eden duyguları yerleştirmenin adı “şerh”tir ve “şerhu's-sadr” ifadesi kullanılmıştır.

Kalp, aklın ve marifetin yeridir.

Vesvesenin asıl hedefi orasıdır.

Vesvese önce kalbin kalesi olan “sadr”a yani göğse yönelir.

İnsanın bedenine kederi ve hırsı oradan yayar.

Böylece daralan kalp ne hayattan, ne ibadetten, ne de hayır yapmaktan zevk yapamaz hale gelir.

Vesveseyi kalbe gelir gelmez uzaklaştırırsak daralma ortadan kalkmış olur.

Daralma giderilip göğüs genişlediğinde vesvese bizden uzaklaşmış olur.

Bu da gösteriyor ki, irademizle biz nefsimizi kontrol edebiliriz.

Nefsimizi saf ve temiz bir duruma getirebiliriz.

Müzekkî bir nefse sahip olabiliriz.

Müzekk'n- nüfus, yani “nefisleri temizleyen haller”e ve boyutlara sıçrayabiliriz.

Nefsin, “emmâre”, “mülhime”, “mülheme”, “levvâme”, “zekiye”, “râdiye”, “mardiye” ve “mutmainne” gibi isimlerle zikredilen basamakları vardır.

Nefis; hem telkin alabilmekte hem de telkinde bulunabilmektedir.

Nefis; “insan bedeninde fizyolojik ve psikolojik olarak faaliyette bulunabilmektedir.

Nefsî duygular, beynin değişik merkezlerinde, üretilen kimyasal maddelerin, merkezi sinir sistemine etkisi ile oluşurlar.”

Meleğin harekete geçirdiği duygular, hakkı tasdik ve hayrı vadeder.

Şeytanın dürtüsü de hakkı yalanlama ve şerri vadeder.

Kalbimize yani göğsümüze gelen şey, mağfiret, yani Allah'ın lütfunu, merhametini, faziletini bolluğunu ve bereketini hissettiriyorsa bu ümitle Allah'a Teâlâ’yahamd etmelidir!

Kalbimize yani göğsümüze gelen şeyfakirlikle korkutuyorsa darlık çağırıyorsa ve kötülük tavsiyelerini içimizde hissettiriyorsa o zaman o kimse hemen Şeytan'dan Allah'a sığınmalıdır! (Devam edecek)



Kategoriler

downloadfilmterbaru.xyz nomortogel.xyz malayporntube.xyz